KUVVET
Evrendeki doğal olayların anlaşılması için deneysel gözlemlere ve nicel ölçümlere dayanan temel bilim dalına fizik denir.
Cisimlerin hareket ve denge durumlarını inceleyen fizik dalına mekanik denir.
Mekanik kendi içinde statik, kinematik ve dinamik gibi alt dallara ayrılır.
STATİK: Cisimlerin denge durumlarını inceler.
KİNAMATİK: Cisimlerin hareketini inceler.
DİNAMİK: Cisimlere uygulanan kuvvet ile hareketi inceler.
VEKTÖRLER
Uzunluk,kütle,yoğunluk gibi fiziksel büyüklükler bir sayı ve bir birimle gösterilir. Bu tür birimlere skaler büyüklükler denir. Bir sayı, bir birim ve bir yönle belirtilen birimlere vektörel büyüklükler denir.
NOT: Bu iki büyüklük arasındaki t ek fark yöndür.
BİR VEKTÖRÜN GÖSTERİLMESİ
İKİ VEKTÖRÜN EŞİTLİĞİ
Yönleri aynı büyüklükleri eşit olan vektörlere eşit vektör denir.
· A=B=C eşit vektörlerdir.
· A,B,C ve D vektörlerinin doğrultuları aynıdır.
· E farklıdır.
VEKTÖRLERİN TAŞINMASI
Bir vektörün doğrultusunu yönünü şiddetini değiştirmeden istediğimiz yere taşıyabiliriz.
VEKTÖRLERİN TOPLANMASI
A ) Paralel kenar yöntemi: Şekildeki vektörlerin büyülüğü ve yönü değiştirilmeden başlangıç noktaları birleştirilerek şekil paralel kenara tamamlanır. Başlangıç noktasını kesim noktasına birleştiren köşegen bileşke vektörü verir.
Kosinüs teoremi
B ) Üçgen yöntemi:
R2=A2+B2
C ) Uç uca ekleme yöntemi:
R2=K2+L2+2KL.cosx
D ) Çokgen yöntemi:
İKİ VEKTÖRDE ÇIKARMA İŞLEMİ
1. Yöntem: Bu yöntemde ilk olarak çıkarılacak olan vektör ters çevrilir, daha sonra ise oluşan bu yeni vektör ile diğer vektör ucuca ekleme yöntemi ile toplanırlar. ikiden fazla vektör kullanıldığında çıkarılacak olan vektörler ters çevrilir toplanacak olanlar ise olduğu gibi bırakılır ve ucuca toplama yöntemi ile toplama yapılır.
2. Yöntem: Bu yöntemde iki vektör başlangıç noktaları birbiri ile çakışacak şekilde yan yana getirilir. Bu işlemden sonra yönü, çıkartılacak olan vektörün bitiş noktasından ilk vektörün bitiş noktasına doğru olan bir vektör çizilir, böylece iki vektör birbirinden çıkarılmış olur.
ÖZEL DURUMLAR
Doğruları aynı olan 2 vektörün ;
a) Yönleri aynı ise bileşke ,vektörlerinin büyüklükleri toplamı kadardır ve aynı yöndedir.
b) İki vektörün yönleri zıt ise bileşkenin değeri farkları kadardır.
NOT: İki vektörün bileşkesi hiçbir zaman vektörlerin toplamından büyük farklarından küçük olmaz.
NOT: Vektörler aynı yönlü iken bileşke vektör maxımum , zıt yönlü iken minimum dur.
BÜYÜKLÜKLERİ AYNI KESİŞEN İKİ VEKTÖR ARASINDAKİ AÇI;
a)60 ise; b)90 ise; c)120 ise;
R= K R= K K=L=R
VEKTÖRLERİN BİLEŞENLERİNE AYRILMASI
Herhangi bir vektörün kendini oluşturan vektörlere ayrılmasına vektörün bileşenlerine ayrılması denir. Ortaya çıkan yeni vektörlere de vektörün bileşenleri denir.
VEKTÖRLERİN CEBİRSEL YOLLA AYRILMASI (TOPLANMASI)
X Y
A +2 +3 R2=Rx2+Ry2
B 0 -2 = 02+12=1
C +2 0
D -4 0
R 0 +1
KUVVET KAVRAMI, ÖZELLİKLERİ VE ÖLÇÜLMESİ
Kuvvet cisimlerin şekillerini veya hareket doğrularını değiştiren etkiye denir. Kuvvet vektörsel bir büyüklüktür. Kuvvetler F harfi ile gösterilir. Kuvvet dinamometre adı verilen aletle ölçülür. Dinamometreler sarmal yayların esneklik özelliğinden yararlanılarak yapılmıştır. Kuvvet birimi NEWTON ve DYN’ dır.
1 N = 105
STATİĞİN PRENSİBİ VE TATBİKATI
KESİŞEN KUVVETLERİN BİLEŞKESİ
F1
R
R 2 =F1 2+F2 2+2F1.F2+ cosx
x
F2
Bileşke vektör vektörlerin bileşenlerine ayrılması yöntemiyle de bulunabilir.
KUVVETLERDE ÖZEL DURUMLAR
a)60 ise; b)90 ise; c)120 ise;
F1 R= F 1 R= F1 K=L=R
F1 F1
F2
F2
F2
AYNI DOĞRULTULU KUVVETLERİN BİLEŞKESİ
A ) Aynı yönlü ve doğrultulu kuvvetlerin bileşkesi
F1 F1 F2
R=F1+F2
F2 R
B ) aynı doğrultulu zıt yönlü kuvvetlerin bileşkesi
F1 F2 F1
R=F1+F2
F2 R
|